Bitki çayları Azərbaycanda uzun müddətdir sevilən içkidir. Kəklikotu, nanə, cökə çiçəyi demək olar ki, hər evdə var. «Böyrək çayı» adı ilə isə ənənəvi olaraq sidik sisteminin işini dəstəkləmək üçün istifadə olunan otların yığımları satılır. Onların tərkibi, hazırlanma qaydası və qəbul müddəti adi çaydan fərqlənir. Tərkibində ayıqulağı olan böyrək çayı yalnız təlimata uyğun dəmlənir və tövsiyə olunan kurs müddəti aşılmır. Bu yazıda yığımlara hansı otların daxil olduğunu, onları necə hazırlamağı və nə vaxt həkimə müraciət etməyin vacib olduğunu izah edirik.
Yığımlarda hansı otlar olur
Böyrək çaylarının tərkibi istehsalçıdan asılı olaraq dəyişir, lakin bir neçə bitki daha tez-tez rast gəlinir:
- ayıqulağı (toloknyanka) yarpağı — Avropa və Asiyada ənənəvi olaraq sidik yolları üçün istifadə edilən bitki;
- mərcangilə yarpağı — ayıqulağına yaxın tərkibli, yumşaq təsirli bitki;
- qırxbuğum, at quyruğu, ortosifon — müxtəlif yığımlara əlavə olunan otlar;
- quşüzümü və qaragilə kimi giləmeyvə ekstraktları — çox vaxt kapsul formasında buraxılır.
Ayıqulağının tərkibində arbutin var və Avropa Dərman Agentliyinin bitki preparatları üzrə komitəsi onun qısa kurslarla, adətən bir həftədən çox olmayan müddətdə istifadəsini nəzərdə tutur. Bu, böyrək çayını «gündəlik içki» kimi yox, kurs şəklində qəbul edilən məhsul kimi qəbul etmək üçün əsas səbəbdir.
Bitki çayı və ya kapsul: formatların fərqi
Bitki çayı həm də içmə rejiminin bir hissəsidir: isti içki gün ərzində qəbul edilən mayenin miqdarını artırır. Kapsullar isə daha rahatdır, dadsızdır və tərkib dəqiq dozalanır. Kataloqun bu bölməsində hər iki format var: 30 filtr-paketdən ibarət «Böyrəklərin dəstəyi» № 10 bitki çayı, «Ayıqulağı və mərcangilə» məhsulu və «İstoki Çistoti» dəsti.
Formatı seçərkən özünüzə sual verin: sizin üçün ritual və isti içki vacibdir, yoxsa gün ərzində sadə qəbul? Cavab seçimi asanlaşdıracaq. Hər iki halda tərkibi və gündəlik porsiyanı qablaşdırmadan yoxlayın.
Necə dəmləmək lazımdır
Qablaşdırmada başqa qayda göstərilməyibsə, ümumi tövsiyələr belədir:
- bir filtr-paket bir stəkan isti suya;
- suyun temperaturu təlimatda göstərilməyibsə, qaynadıqdan sonra bir-iki dəqiqə gözləmək;
- qapaq altında 10–15 dəqiqə dəmləmək;
- təzə dəmlənmiş çay içmək, onu ertəsi günə saxlamamaq;
- gündəlik stəkan sayını təlimatdakı miqdardan artırmamaq.
Böyrək çayına şəkər əlavə etmək məsləhət deyil. Dad xoşunuza gəlmirsə, az miqdarda bal və ya limon dilimi əlavə etmək olar.
Kurs və fasilələr
Bitki yığımlarının çoxu müəyyən müddətli kurslarla qəbul edilir, sonra fasilə verilir. Kursun uzunluğu və fasilə müddəti qablaşdırmada göstərilir. Böyrək çayını illər boyu fasiləsiz içmək düzgün deyil: bitkilərin aktiv maddələri uzunmüddətli istifadə üçün nəzərdə tutulmayıb.
Kurs zamanı kifayət qədər su için. Bitki çayı ümumi içmə rejimini əvəz etmir, onu tamamlayır.
Böyrəklər üçün gündəlik vərdişlər
Heç bir bitki çayı sağlam vərdişləri əvəz etmir. Böyrəklərin normal işi üçün gün ərzində kifayət qədər su içmək, duzu və emal olunmuş ət məhsullarını məhdudlaşdırmaq, şirin qazlı içkilərdən imtina etmək vacibdir. Qan təzyiqinə və qanda şəkərin səviyyəsinə nəzarət də böyrəklərin qorunmasının bir hissəsidir, çünki yüksək təzyiq və diabet onların damarlarına təsir edir.
Ağrıkəsici dərmanları uzun müddət və həkim tövsiyəsi olmadan qəbul etməyin. İldə bir dəfə ümumi sidik və qan analizi vermək kifayət qədər sadə, lakin faydalı yoxlamadır.
Nə vaxt həkimə müraciət etməli
Böyrək çayı simptomları müalicə etmək üçün deyil. Dərhal həkimə müraciət edin, əgər:
- bel nahiyəsində və ya qarnın aşağı hissəsində ağrı varsa;
- bədən temperaturu yüksəlibsə, titrətmə varsa;
- sidikdə qan görünürsə və ya sidiyin rəngi kəskin dəyişibsə;
- sidik ifrazı ağrılı və ya çətindirsə.
Hamiləlik, əmizdirmə, böyrək xəstəlikləri, sidikqovucu və ya digər daimi dərmanlar qəbul edildikdə bitki çayı yalnız həkimin razılığı ilə istifadə olunur. Uşaqlar üçün də eyni qayda keçərlidir.
Nəticə
Böyrək çayı ayıqulağı, mərcangilə və digər otların yığımıdır və təlimata uyğun, kurslarla qəbul olunur. Formatı rahatlığınıza görə seçin, dəmləmə qaydalarına əməl edin və narahatedici əlamətlər zamanı həkimə müraciəti təxirə salmayın. Digər bitki çayları və əlavələr ümumi bölmədə toplanıb: https://az.siberianhealth.com/az/shop/catalog/category/2/. Siberian Wellness kataloqu — Azərbaycan üzrə çatdırılma ilə: https://az.siberianhealth.com/az/